gototopgototop

Kürt Sineması - Sînemaya Kurdî - Kurdish Cinema

Têketin-GirişEndamtî-Üyelik

Kurtefîlm - Kısafilm

Qutîka Lêgerînê - Arama Kutusu

A+ R A-

THIS WAS HASANKEYF

Oylayın / Deng bidin
(0 oy)
HESKÎF CIHEKÎ ÇAWA YE?
Heskîf yek ji navçeyên Batmanê ye û li ber çemê Dîcleyê, nêzîya sînorên Iraq û Suriyê ava bûye. Serjimara (nifûsa) wê ya niha nêzî 3.000 e. Îro li Heskîfê malbatên Ereb û Kurdan bi hev re dijîn.
Ji şikeftên ku heya çend sal berê wekî mal dihatin bikaranîn diyar e ku ew cihwarbûna kevn a mirovahiyê ne. Li gor texminên dîroknasan, cihwarbûna mirovan a li Heskîfê cara yekem di derûdora sala 10.000 bZ de destpêkir. Ji zêdetir berî wê wextê ve jî çemê Dîcle, bi alîstina dîwarê ku Heskîf li ser wê ava bûye, hevalîya Heskîfê dike. Mirovên temendirêj ên Heskîfê hê jî behsa wan deman dikin ku wê demê Heskîf di navbera Diyarbekir û Bexdayê de navendeke herî girîng a ticaretê (bazirganiyê) bû.
Di salên 1960’an de, bûyereke qewimî ku taliha vê bajarokê tev de serobino kir. Bi fermana hukumetê xelkê Heskîfê ji zivingên wan hatin derxistin û di avahiyên li ser navenda qada arkeolojik hatibûn avakirin de hatin bicîhkirin.
Îro jî dîrok xwe dubare dike. Di çarçoveya projeya GAP’ê de li 50 km dûra Heskîfê Bendava Ilisû tê avakirin. Xebatên bendavê bi lez didome. Dema ev avahî biqede Heskîf û pirraniya qada arkeolojîk ê di bin avê de bimînin. Xelkê Heskîfê jî wê mecbûr bibin ku dest ji şêweya jiyanê ya xwe û ji kevneşopiyên xwe berdin. Ji bêgavî, ew ê ji Heskîfê koçber bibin.
Di heman demê de li 1.5 km dûra Heskîfê TOKI (Dezgeha Xaniyên Komelî) Heskîfeke nû ava dike. Ev Heskîfa Nû ji Heskîfa kevn jêbûyî ye û ji xaniyên ku li gor pîvanên jiyana nûjen tên avakirin pêk tê. 50 sal berê xelk li ser navê pêşketinê bi darê zorê ji zivingên xwe ku ew bi sedsalan tê de dijiyabûn hat derketin. Îro jî li wan tê pêwist kirin ku ew li xaniyên modern ku tu eleqa wan bi ekosîstema taybetî ya Dîcleyê tune ye bar bikin. Ev diyare ku windahiyeke mezin e. Li gel vê yekê jî, di derbarê geşedanan de encamên erênî gelo ê bibe an nebe jî, hîna ne diyar e.


HASANKEYF NASIL BİR YERDİR?
Hasankeyf’te insanla nehir ve kireç taşının arasında derin ve dayanıklı bir ilişki vardır. Hasankeyf Türkiye’nin Güneydoğu bölgesinde Suriye ve Irak sınırlarına yakın, 3 bin nüfusa sahip, Dicle nehrinin kenarında uzanan bir ilçedir. Bugün Hasankeyf’te Arap ve Kürt aileler yaşıyor. Birkaç sene önceye kadar ev olarak kullanılan, dağda kazılan mağara evlerin gösterdiği gibi Hasankeyf’te ilk insanlığın yerleşimi MÖ 10.000’lere kadar dayanmaktadır. Bu 12.000 sene boyunca Dicle Nehri şehrin kurulduğu taş duvarı okşayarak durmadan aktı. Yaşlılar Hasankeyf’in Diyarbakır ile Bağdat arasında zengin bir ticaret noktası olduğu zamanı halen hatırladıklarını söylüyorlar.
1960 yıllarında şehrin tarihini tamamen değiştiren birşey oldu. Hükümetin emriyle insanlar mağara evlerden indirilip arkeolojik alanın merkezinin üzerine kurulmuş olan afet evlerine yerleştirildiler. Bugün de, tarih kendisini tekrarlıyor.
Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) kapsamında Hasankeyf’ten 50 kilometre mesafede Ilısu Barajı inşa ediliyor ve çalışmalar hızlı bir şekilde ilerliyor. Bu görkemli yapı bittiği zaman Hasankeyf ve arkeolojik alanın büyük bir kısmı su altında kalırken buranın yerel halkı da kendi kültürel yaşam tarzlarından, geleneklerinden vazgeçmek ve Hasankeyf’ten göç etmeye mecbur kalacak.
Aynı zamanda Hasankeyf’ten 1 kilometre mesafede Başbakanlığa bağlı olan TOKİ Yeni Hasankeyf’i inşa ediyor. Bu Yeni Hasankeyf, tarihi Hasankeyf’le ilgisi olmayan bir yerde, modern yaşamın kriterlerine uygun yeni bir yerleşim yeri olacak. 50 sene önce kalkınma adına halk, yüzyıllardan beri yaşadığı mağara evlerden taşınmaya zorlanmıştı; bugün ise halka, büyük bir yapay göle dönüştürülmeye çalışılan Dicle’nin ekosistemi ile bağlantısı olmayan modern evlere taşınması dayatılıyor. Bunun ne kadar büyük bir kayıp olacağı belli iken, bu gelişmelerden herhangi olumlu bir sonuç elde edilebilir mi bu hala görülmeyi bekliyor

Şirove Bike - Yorum Ekle

Security code Nû bike - Yenile - Refresh

Ji Sînemaya Kurdî Peşniyarî - Kürt Sinemasından Öneriler

Ji Sînemaya Cîhanê Peşniyarî - Dünya Sinemasından Öneriler

Temaşekirin-İzleme:1129

Ruhların Kaçışı

Temaşekirin-İzleme:1265

Tit for Tat (1935)

Temaşekirin-İzleme:1581

Tanrının Gazabı

Temaşekirin-İzleme:1193

KANALİZASYON

Temaşekirin-İzleme:1186

İntihar Dükkanı

Temaşekirin-İzleme:1031

Yuva

Temaşekirin-İzleme:1199

Cute Prisoner

Temaşekirin-İzleme:1479

The Glass House (2001)

Temaşekirin-İzleme:1160

Meleğin Sırları

Temaşekirin-İzleme:1230

Son Umut

Temaşekirin-İzleme:1360

Dirty Work (1933)

Temaşekirin-İzleme:1647

(1980) The Mountain Men

Temaşekirin-İzleme:1211

(2006) The Departed

Temaşekirin-İzleme:1182

World War Z

Temaşekirin-İzleme:1278

Zincirsiz - Django Unchained izle

Fîlmên Nû - Yeni Eklenenler

Kanlı Postal

Kanlı Postal

Vizyon tarihi 11 Eylül 2015 Yönetmen Muhammet Arslan Oyuncular: Cansu Fır...

Fîlmên Ku zedetirîn hatine ecibandin - En Beğenilen Fimler

Shirin

Shirin

Rating: 6.8 / 10 from 950 users Yayınlanma Tarihi: 20 January 2010 (France) Ülke: Iran...

Filmên ku dawî hatine temaşekirin - En Son İzlenen Filmler

Dicle

Dicle

Derhêner: Seren Gel Babet: Nigaşî Wext: 6 dk. 14 sn. North Kurdistan (Turkey) / 2010 / ...

онлайн фильмы

Têketin-Giriş

Şu anda 444 konuk çevrimiçi


Endamtî-Üyelik

Şu anda 444 konuk çevrimiçi

*
*
*
*
*

* İşaretli alanların doldurulması gerekir.